Kasrlar, foiz va nisbat · 4–8-sinf
Tasma model (matnli masalalar) — interaktiv simulyator
Matnli masalani tasmalar bilan tasvirlash: butun va qism, qolgan qismning qismi, yig'indi va farq, «k marta ko'p» (tenglama tuzish), nisbat va foiz; noma'lum «?», qavslar va bitta bo'lak qiymati.
Doskada qadamma-qadam tushuntirish
Namuna: «Matnli masalalar» (5-sinf). «Tushuntirish» rejimida o'qituvchi ← → tugmalari yoki pult bilan qadamlarni almashtiradi — simulyator har gapga mos o'zgaradi:
- Olma noktan 12 kg ko'p, ikkalasi jami 60 kg. Har biri necha kg?
- Ortiqcha qismni olib qo'yamiz: 60 − 12 = 48 — bu ikkita teng tasma.
- Bitta tasma: 48 : 2 = 24 kg — nok.
- Olma: 24 + 12 = 36 kg.
- Boshqa masala: biri ikkinchisidan 3 marta ko'p, jami 60 kg. Tasmada 4 ta teng bo'lak.
- Bitta bo'lak 15 kg, kattasi 3 · 15 = 45 kg.
Tushuntirish rejimi
Har qadamda o'qituvchi aytadigan 1–2 gap va simulyatorning mos holati. Matn sinfning orqa partasidan ham o'qiladigan kattalikda, sonlar avtomatik hisoblanadi.
Tajriba rejimi
O'quvchilar elektron doskada yoki telefonda qiymatlarni o'zlari o'zgartiradi, sudraydi va qonuniyatni o'zlari kashf qiladi — PhET uslubidagi faol o'rganish.
Qaysi mavzularda ishlatiladi
DarsPilot dars mavzusiga mos simulyatorni o‘zi tanlaydi. «Tasma model (matnli masalalar)» quyidagi mavzularda ishlatiladi:
5-sinf matematika
- Matnli masalalar (Sonlar ustida to'rt amal)
- Qolgan qismning qismi
- Matnli masalalar (Oddiy kasrlar)
- Matnli masalalar (Hajm)
- Nisbat tushunchasi
- Teng kuchli nisbatlar
- Berilgan miqdor va nisbatga ko'ra boshqa miqdorni topish
- Berilgan jami miqdor va nisbatga ko'ra uning qismlarini topish
- Ikkita miqdorning nisbatiga doir matnli masalalar
- Uchta miqdorning nisbati
- Uchta miqdorning nisbatiga doir matnli masalalar
- Matnli masalalar (O'nli kasrlar)
- Matnli masalalar (Me'yor)
- Foiz tushunchasi
- Oddiy kasr, o'nli kasr va foizlar orasidagi munosabatlar
- Miqdorning foizi
- Matnli masalalar (Foizlar)
- QQS (qo'shilgan qiymat solig'i), chegirma va omonat foizi
6-sinf matematika
- Matnli masalalar (To'g'ri kasrni natural songa bo'lish)
- Nisbat va kasr
- Nisbatga doir matnli masalalar
- Uch miqdor nisbati
- O'zgaruvchan nisbatlar
- Foizi va qismga ko'ra sonning o'zini topish
- O'sish foizi va kamayish foizini topish
- Foizlarga doir matnli masalalar
- Ikki xil tezlikdagi harakatga doir matnli masalalar
- Ikkita jism harakatiga doir matnli masalalar
- Hajmga doir matnli masalalar
7-sinf matematika
O‘xshash simulyatorlar
Kasr modeli
Butun teng bo'laklarga bo'linadi, kerakli qismi bo'yaladi; kasr, aralash son, o'nli kasr va foiz ko'rinishi; ikki kasrni…
Kasrlarni ko'paytirish va bo'lish
Yuza modeli (birlik kvadratda kesishma), kasrni natural songa ko'paytirish (takroriy qo'shish), kasrni teng ulushlarga…
Yuzlik to'r va foizlar
10×10 to'r: bo'yalgan kataklar — yuzdan bir qismlar; oddiy kasr, o'nli kasr va foiz bog'langan holda. Miqdor tasmasi va…
Nisbat va me'yor
Nisbatdagi buyumlar guruhlari va teng kuchli nisbatlar jadvali; miqdorlarni nisbatda bo'lish (tasma model: jami, bitta…
Har dars mavzusiga tayyor simulyator
DarsPilot'da simulyator dars ssenariysiga o'zi qo'shiladi: mavzu ochilganda mos model tanlanadi va shu mavzu uchun tushuntirish tayyorlanadi. Ro'yxatdan o'tish bepul.