Kasrlar, foiz va nisbat · 4–7-sinf
Kasr modeli — interaktiv simulyator
Butun teng bo'laklarga bo'linadi, kerakli qismi bo'yaladi; kasr, aralash son, o'nli kasr va foiz ko'rinishi; ikki kasrni taqqoslash, umumiy maxrajga keltirish, qo'shish va ayirish; bo'laklarni maydalab teng kasr hosil qilish va qisqartirish; to'plamning qismi.
Doskada qadamma-qadam tushuntirish
Namuna: «Sonlarni bo'lishni kasr ko'rinishida ifodalash» (5-sinf). «Tushuntirish» rejimida o'qituvchi ← → tugmalari yoki pult bilan qadamlarni almashtiradi — simulyator har gapga mos o'zgaradi:
- 3 ta pirogni 4 kishiga teng bo'lamiz. Har bir pirogni 4 bo'lakka kesamiz.
- Har kishiga har bir pirogdan bittadan bo'lak: 1/4.
- Uchta pirogdan jami 3/4 pirog tegadi.
- Demak, 3 : 4 = 3/4. Bo'linuvchi — surat, bo'luvchi — maxraj.
Tushuntirish rejimi
Har qadamda o'qituvchi aytadigan 1–2 gap va simulyatorning mos holati. Matn sinfning orqa partasidan ham o'qiladigan kattalikda, sonlar avtomatik hisoblanadi.
Tajriba rejimi
O'quvchilar elektron doskada yoki telefonda qiymatlarni o'zlari o'zgartiradi, sudraydi va qonuniyatni o'zlari kashf qiladi — PhET uslubidagi faol o'rganish.
Qaysi mavzularda ishlatiladi
DarsPilot dars mavzusiga mos simulyatorni o‘zi tanlaydi. «Kasr modeli» quyidagi mavzularda ishlatiladi:
5-sinf matematika
- Sonlarni bo'lishni kasr ko'rinishida ifodalash
- Oddiy kasrni o'nli kasrga aylantirish
- Aralash sonlarni qo'shish va ayirish
- To'g'ri kasrni natural songa ko'paytirish
- Noto'g'ri kasrni natural songa ko'paytirish
- Ikkita to'g'ri kasrni ko'paytirish
- To'g'ri va noto'g'ri kasrlarni ko'paytirish
- Ikkita noto'g'ri kasrni ko'paytirish
- Aralash sonlarni natural songa ko'paytirish
- Qolgan qismning qismi
- O'nli kasrni 10, 100 va 1000 ga ko'paytirish
- O'nli kasrni o'nlik, yuzlik va mingliklarga ko'paytirish
- O'nli kasrni 10, 100 va 1000 ga bo'lish
- O'nli kasrni o'nliklar, yuzliklar va mingliklarga bo'lish
- Oddiy kasr, o'nli kasr va foizlar orasidagi munosabatlar
6-sinf matematika
- To'g'ri kasrni natural songa bo'lish
- Natural sonni to'g'ri kasrga bo'lish
- To'g'ri kasrni to'g'ri kasrga bo'lish
- Nisbat va kasr
7-sinf matematika
8-sinf algebra
O‘xshash simulyatorlar
Kasrlarni ko'paytirish va bo'lish
Yuza modeli (birlik kvadratda kesishma), kasrni natural songa ko'paytirish (takroriy qo'shish), kasrni teng ulushlarga…
Yuzlik to'r va foizlar
10×10 to'r: bo'yalgan kataklar — yuzdan bir qismlar; oddiy kasr, o'nli kasr va foiz bog'langan holda. Miqdor tasmasi va…
Nisbat va me'yor
Nisbatdagi buyumlar guruhlari va teng kuchli nisbatlar jadvali; miqdorlarni nisbatda bo'lish (tasma model: jami, bitta…
Tasma model (matnli masalalar)
Matnli masalani tasmalar bilan tasvirlash: butun va qism, qolgan qismning qismi, yig'indi va farq, «k marta ko'p» (tenglama…
Har dars mavzusiga tayyor simulyator
DarsPilot'da simulyator dars ssenariysiga o'zi qo'shiladi: mavzu ochilganda mos model tanlanadi va shu mavzu uchun tushuntirish tayyorlanadi. Ro'yxatdan o'tish bepul.