Geometriya · 8–9-sinf
Vektorlar — interaktiv simulyator
Koordinata to'rida vektorlar: uchini sudrab uzunlik va yo'nalishni o'zgartirish, koordinatalar (proyeksiyalar), teng vektorlar; qo'shish (uchburchak va parallelogramm qoidasi), ayirish, songa ko'paytirish; jismga ta'sir etuvchi ikki kuchning natijaviysi.
Doskada qadamma-qadam tushuntirish
Namuna: «Vektor tushunchasi. Vektorning uzunligi va yo'nalishi» (8-sinf). «Tushuntirish» rejimida o'qituvchi ← → tugmalari yoki pult bilan qadamlarni almashtiradi — simulyator har gapga mos o'zgaradi:
- Vektor — yo'nalishga ega kesma: boshi bor, oxirida strelka.
- Uzunligi: |a| = √(3² + 4²) = 5.
- Vektorni buramiz: a = (−4; 3). Uzunligi yana 5, lekin yo'nalishi boshqa.
- Teng vektorlar — uzunligi va yo'nalishi bir xil; ular istalgan nuqtadan qo'yilishi mumkin.
Tushuntirish rejimi
Har qadamda o'qituvchi aytadigan 1–2 gap va simulyatorning mos holati. Matn sinfning orqa partasidan ham o'qiladigan kattalikda, sonlar avtomatik hisoblanadi.
Tajriba rejimi
O'quvchilar elektron doskada yoki telefonda qiymatlarni o'zlari o'zgartiradi, sudraydi va qonuniyatni o'zlari kashf qiladi — PhET uslubidagi faol o'rganish.
Qaysi mavzularda ishlatiladi
DarsPilot dars mavzusiga mos simulyatorni o‘zi tanlaydi. «Vektorlar» quyidagi mavzularda ishlatiladi:
8-sinf geometriya
O‘xshash simulyatorlar
Burchaklar
Burchakni transportir bilan o'lchash va turlari; to'g'ri chiziqdagi, nuqta atrofidagi va vertikal burchaklar; uchburchak…
To'rtburchaklar xossalari
Parallelogramm, to'g'ri to'rtburchak, romb, kvadrat va trapetsiyalar bir-biriga silliq o'tadi; tomonlar, burchaklar…
Shakllar yuzi
Yuz va perimetr: birlik kvadratlarni sanash, to'g'ri to'rtburchak, uchburchak, parallelogramm, trapetsiya, romb, murakkab…
Aylana va doira
Aylana elementlari; aylana uzunligi (doira dumalab yoyiladi) va doira yuzi (sektorlar parallelogrammga teriladi); yarim va…
Har dars mavzusiga tayyor simulyator
DarsPilot'da simulyator dars ssenariysiga o'zi qo'shiladi: mavzu ochilganda mos model tanlanadi va shu mavzu uchun tushuntirish tayyorlanadi. Ro'yxatdan o'tish bepul.