Bepul boshlash

8-sinf geometriya · 3-bob: O'tkir burchak sinusi, kosinusi, tangensi va kotangensi · 2-chorak

O'tkir burchak sinusi, kosinusi, tangensi va kotangensi

8-sinf geometriya darsi uchun tayyor material: 45 daqiqalik dars ishlanmasi tuzilmasi va interfaol metodlar, «Trigonometriya» simulyatori bilan qadamma-qadam tushuntirish, javobli misollar va tipik xatolar.

Darslik: Geometriya 8, A.A. Rahimqoriyev, M.A. To'xtaxodjayeva, 2019 (4-nashr)

Asosiy formulalar

Pastdagi misollarda shu formulalar bilan yechim yo'li ko'rsatilgan.

Dars ishlanmasi: 45 daqiqalik tuzilma

Dars rejasi (konspekt) uchun tayyor tuzilma: DarsPilot dars ssenariysi shu bosqichlar bo'yicha quriladi; metodlar sinf natijalari va xonadagi jihozlarga (proyektor, elektron doska) qarab tanlanadi.

2 daq
Tashkiliy qism va motivatsiya“Nimasi ortiqcha?” — 4 ob'ektdan birini ortiqcha deb asoslash
5 daq
O'tgan mavzuni takrorlashOldingi mavzu «Uchburchak va Trapetsiyaning o'rta chizig'i»: Blits-so'rov — tezkor qisqa savollar zanjiri
3 daq
Uy vazifasini tekshirishJuftlikda o'zaro tekshirish — kalit masala bo'yicha juftliklar bir-birini tekshiradi
4 daq
Yangi mavzuga kirish va maqsadKun savoli / Muammoli vaziyat — hayotiy muammo bilan boshlash
12 daq
Yangi mavzuni birga o'rganish«Trigonometriya» simulyatori ekranda qadamma-qadam (pastdagi tushuntirish), so'ng CPA: aniq → tasviriy → abstrakt
13 daq
Mustahkamlash: yakka va juftlikdaDarajali mashqlar (tayanch → asosiy → ilg'or), T-jadval / Konseptual jadval — mezonlar bo'yicha solishtirish
4 daq
Tezkor tekshiruv (qog'ozsiz)Chiqish chiptasi — dars oxirida 1–3 savol
2 daq
Refleksiya va uy vazifasi3-2-1 — 3 ta o'rgandim, 2 ta qiziq fakt, 1 ta savol. Uy vazifasi: darslikdagi mashqlar — uch darajada

Bu mavzu bo'yicha DarsPilot'da bosqichli diagnostik varaq tayyor: bitta masala 7 savolga bo'lingan (tushunish → model → hisoblash → talqin), har o'quvchiga darajasiga mos variant, qog'ozli javoblar telefon suratidan avtomatik tekshiriladi.

Doskada tushuntirish: «Trigonometriya» simulyatori

Tayyor ssenariy — har qadamda o'qituvchi aytadigan gap, simulyator unga mos o'zgaradi. Sonlarni kod hisoblaydi. Shu mavzuga yana: Pifagor teoremasi, Burchaklar.

  1. To'g'ri burchakli uchburchakda o'tkir burchak α = 30°. Tomonlar: gipotenuza, α qarshisidagi va α ga yopishgan katetlar.
  2. Sinus — qarama-qarshi katetning gipotenuzaga nisbati: sin 30° = 5 : 10 = 0,5.
  3. Kosinus — yopishgan katetning gipotenuzaga nisbati: cos 30° = 8,66 : 10 ≈ 0,87.
  4. Tangens — qarama-qarshi katetning yopishgan katetga nisbati: tg 30° ≈ 0,58; kotangens — aksincha: ctg 30° ≈ 1,73.
  5. Uchburchakni kattalashtiramiz: tomonlar o'zgardi, nisbat o'zgarmadi — sin 30° = 8 : 16 = 0,5.
  6. Burchak o'zgarsa, nisbatlar ham o'zgaradi: α = 50° da sin ≈ 0,77, cos ≈ 0,64.

Namuna misollar (javoblari bilan)

Misollar va javoblar kod bilan hisoblangan. DarsPilot'da har dars uchun shunday misollardan uch darajali ishchi varaq (PDF) va doska rejasi tayyorlanadi.

  1. ABC uchburchakda ∠C = 90°, AB = 13, BC = 12. ∠A ning sinusi, kosinusi, tangensi va kotangensini toping.
    Javob

    sin A = 12/13, cos A = 5/13, tg A = 12/5, ctg A = 5/12
    Yechim: AC = √(13² − 12²) = 5; sin A = BC/AB, cos A = AC/AB, tg A = BC/AC, ctg A = AC/BC

  2. ABC uchburchakda ∠C = 90°, BC = 5, AC = 12. ∠A ning sinusi, kosinusi, tangensi va kotangensini toping.
    Javob

    sin A = 5/13, cos A = 12/13, tg A = 5/12, ctg A = 12/5
    Yechim: AB = √(5² + 12²) = 13; sin A = BC/AB, cos A = AC/AB, tg A = BC/AC, ctg A = AC/BC

  3. ABC uchburchakda ∠C = 90°, BC = 8, AC = 15. ∠A ning sinusi, kosinusi, tangensi va kotangensini toping.
    Javob

    sin A = 8/17, cos A = 15/17, tg A = 8/15, ctg A = 15/8
    Yechim: AB = √(8² + 15²) = 17; sin A = BC/AB, cos A = AC/AB, tg A = BC/AC, ctg A = AC/BC

  4. ABC uchburchakda ∠C = 90°, BC = 20, AC = 21. ∠A ning sinusi, kosinusi, tangensi va kotangensini toping.
    Javob

    sin A = 20/29, cos A = 21/29, tg A = 20/21, ctg A = 21/20
    Yechim: AB = √(20² + 21²) = 29; sin A = BC/AB, cos A = AC/AB, tg A = BC/AC, ctg A = AC/BC

Tipik xatolar va ularni tuzatish

To'g'ri burchakli uchburchakda sin, cos, tg ni adashtiryapti: qarshisidagi va yopishgan katetni almashtiradi, nisbatni teskari oladi, 30°, 45°, 60° qiymatlarini yoki asosiy ayniyatni noto'g'ri eslaydiDoskada to'g'ri burchakli uchburchak: tanlangan burchak uchun «qarshisidagi», «yopishgan» katet va gipotenuzani rang bilan belgilash; sin, cos, tg ta'riflarini shu ranglar bilan yozish; 30°, 45°, 60° jadvalini teng tomonli uchburchak va kvadrat yarmidan chiqarish.
Sonning qismini topishda bo'shliq bor (oldingi mavzu)“Sonning qismini topish” ni bar-model bilan takrorlash (mashq daftari, D1 daraja).
Amal ma'nosini tushunmayapti (vaziyatga mos bo'lmagan amalni tanlayapti)Amal ma'nosini bar-model bilan takrorlash: “nega aynan shu amal?”

«O'tkir burchak sinusi, kosinusi, tangensi va kotangensi» bobidagi mavzular

← 8-sinf geometriya: barcha mavzular

Shu mavzu bo'yicha darsni bir necha daqiqada tayyorlang

DarsPilot sinfingiz natijalariga moslangan dars ssenariysi, doska rejasi va uch darajali ishchi varaqni tuzadi, qog'ozli testni telefon suratidan tekshiradi. Ro'yxatdan o'tish bepul.