Bepul boshlash

11-sinf algebra · 1-bob: Hosila va uning tatbiqlari · 1-chorak

Geometrik, fizik, iqtisodiy mazmunli ekstremal masalalarni yechishda differensial hisob usullari

11-sinf algebra darsi uchun tayyor material: 45 daqiqalik dars ishlanmasi tuzilmasi va interfaol metodlar, «Hosila» simulyatori bilan qadamma-qadam tushuntirish, javobli misollar va tipik xatolar.

Darslik: Matematika 11 (I–II qism). Algebra va analiz asoslari: M.A. Mirzaahmedov, Sh.N. Ismailov, A.Q. Amanov, 2018 — I qism, 50-bet

Dars ishlanmasi: 45 daqiqalik tuzilma

Dars rejasi (konspekt) uchun tayyor tuzilma: DarsPilot dars ssenariysi shu bosqichlar bo'yicha quriladi; metodlar sinf natijalari va xonadagi jihozlarga (proyektor, elektron doska) qarab tanlanadi.

2 daq
Tashkiliy qism va motivatsiya“Nimasi ortiqcha?” — 4 ob'ektdan birini ortiqcha deb asoslash
5 daq
O'tgan mavzuni takrorlashOldingi mavzu «Hosila yordamida funksiyani tekshirish va grafiklarni yasash»: Blits-so'rov — tezkor qisqa savollar zanjiri
3 daq
Uy vazifasini tekshirishIkki yulduz va bitta tilak — ikki yutuq va bitta yaxshilash taklifi
4 daq
Yangi mavzuga kirish va maqsadTaxmin qil va tekshir — natijani oldindan chamalash, keyin hisoblab solishtirish
12 daq
Yangi mavzuni birga o'rganish«Hosila» simulyatori ekranda qadamma-qadam (pastdagi tushuntirish), so'ng Insert
13 daq
Mustahkamlash: yakka va juftlikdaDarajali mashqlar (tayanch → asosiy → ilg'or), Bumerang / Zinama-zina — qiyinligi oshib boruvchi topshiriqlar, guruhda almashish
4 daq
Tezkor tekshiruv (qog'ozsiz)Mini-doska — hamma javobni bir vaqtda yozib ko'rsatadi
2 daq
Refleksiya va uy vazifasiSvetofor — yashil/sariq/qizil kartochka bilan tushunishni ko'rsatish. Uy vazifasi: darslik I qism, 50-bet

Bu mavzu bo'yicha DarsPilot'da bosqichli diagnostik varaq tayyor: bitta masala 7 savolga bo'lingan (tushunish → model → hisoblash → talqin), har o'quvchiga darajasiga mos variant, qog'ozli javoblar telefon suratidan avtomatik tekshiriladi.

Doskada tushuntirish: «Hosila» simulyatori

Tayyor ssenariy — har qadamda o'qituvchi aytadigan gap, simulyator unga mos o'zgaradi. Sonlarni kod hisoblaydi.

  1. Masala: perimetri 20 bo'lgan to'g'ri to'rtburchak tomorqa. Eni x = 2 bo'lsa, yuzi 16.
  2. Yuz funksiyasi S(x) = x(10 − x), hosilasi S′(x) = 10 − 2x.
  3. S′(x) = 0 dan x = 5: eng katta yuza 25 — kvadrat!
  4. Boshqa masala: tomoni 12 bo'lgan kvadrat tunukadan ochiq quti. V(x) = x(12 − 2x)², V′(x) = (12 − 2x)(12 − 6x).
  5. x = 2 da hajm eng katta: 128.

Namuna misollar (javoblari bilan)

Misollar va javoblar kod bilan hisoblangan. DarsPilot'da har dars uchun shunday misollardan uch darajali ishchi varaq (PDF) va doska rejasi tayyorlanadi.

  1. f(x) = 4x² − 8x + 10 funksiya berilgan. f′(4) ni toping.
    Javob

    24
    Yechim g'oyasi: 2 · 4 · 4 − 8

  2. Jism to'g'ri chiziq bo'ylab s(t) = t³ − 6t² + 19t (m) qonun bo'yicha harakatlanmoqda (t — sekund). t = 1 s paytdagi tezligi necha m/s?
    Javob

    10 m/s
    Yechim g'oyasi: v(t) = 3t² − 12t + 19

  3. f(x) = x³ − 18x² + 96x + 1 funksiya berilgan. Funksiyaning minimum nuqtasini (x ning qiymatini) toping.
    Javob

    8
    Yechim g'oyasi: f′(x) = 0 va f′ ishorasi «−» dan «+» ga o'zgaradi

Tipik xatolar va ularni tuzatish

Hosila qoidalarini adashtiryapti: darajani pasaytirishda ko'paytirishni unutadi, o'zgarmasning hosilasini 0 demaydi yoki funksiya qiymatini hosila deb oladiJadval: (xⁿ)′ = n·xⁿ⁻¹, (c)′ = 0, (kx)′ = k — 4 ta qisqa misol; keyin hosila qiymatini urinmaning og'ishi sifatida grafikda ko'rsatish.
Natijaning ma'nosini noto'g'ri talqin qilyapti“Javob mantiqiymi?” savolini har masaladan keyin berish.
Kvadrat tenglama ildizini topishda xato (diskriminant, ishora yoki manfiy ildizni tanlash)D = b² − 4ac ni alohida qatorda hisoblash; masala shartiga mos (musbat) ildizni tanlashni izohlash.

«Hosila va uning tatbiqlari» bobidagi mavzular

← 11-sinf algebra: barcha mavzular

Shu mavzu bo'yicha darsni bir necha daqiqada tayyorlang

DarsPilot sinfingiz natijalariga moslangan dars ssenariysi, doska rejasi va uch darajali ishchi varaqni tuzadi, qog'ozli testni telefon suratidan tekshiradi. Ro'yxatdan o'tish bepul.