Bepul boshlash

10-sinf geometriya · 3-bob: Fazoda to'g'ri chiziq va tekisliklarning parallelligi · 2-chorak

Fazoda to'g'ri chiziqlarning o'zaro joylashuvi

10-sinf geometriya darsi uchun tayyor material: 45 daqiqalik dars ishlanmasi tuzilmasi va interfaol metodlar, «Fazoviy jismlar va kesimlar (3D)» simulyatori bilan qadamma-qadam tushuntirish, javobli misollar va tipik xatolar.

Darslik: Geometriya 10, Z.R. Babayeva va boshq., 2022 (yangi nashr) — 88-bet

Asosiy formulalar

Pastdagi misollarda shu formulalar bilan yechim yo'li ko'rsatilgan.

Dars ishlanmasi: 45 daqiqalik tuzilma

Dars rejasi (konspekt) uchun tayyor tuzilma: DarsPilot dars ssenariysi shu bosqichlar bo'yicha quriladi; metodlar sinf natijalari va xonadagi jihozlarga (proyektor, elektron doska) qarab tanlanadi.

2 daq
Tashkiliy qism va motivatsiya“Nimasi ortiqcha?” — 4 ob'ektdan birini ortiqcha deb asoslash
5 daq
O'tgan mavzuni takrorlashOldingi mavzu «Ko'pyoqlarning sodda kesimlarini yasash»: Blits-so'rov — tezkor qisqa savollar zanjiri
3 daq
Uy vazifasini tekshirishXatoni top — ataylab xato qilingan yechimdagi xatoni topish
4 daq
Yangi mavzuga kirish va maqsadTaxmin qil va tekshir — natijani oldindan chamalash, keyin hisoblab solishtirish
12 daq
Yangi mavzuni birga o'rganish«Fazoviy jismlar va kesimlar (3D)» simulyatori ekranda qadamma-qadam (pastdagi tushuntirish), so'ng Klaster
13 daq
Mustahkamlash: yakka va juftlikdaDarajali mashqlar (tayanch → asosiy → ilg'or), Bumerang / Zinama-zina — qiyinligi oshib boruvchi topshiriqlar, guruhda almashish
4 daq
Tezkor tekshiruv (qog'ozsiz)Chiqish chiptasi — dars oxirida 1–3 savol
2 daq
Refleksiya va uy vazifasiIkki yulduz va bitta tilak — ikki yutuq va bitta yaxshilash taklifi. Uy vazifasi: darslik, 88-bet

Bu mavzu bo'yicha DarsPilot'da bosqichli diagnostik varaq tayyor: bitta masala 7 savolga bo'lingan (tushunish → model → hisoblash → talqin), har o'quvchiga darajasiga mos variant, qog'ozli javoblar telefon suratidan avtomatik tekshiriladi.

Doskada tushuntirish: «Fazoviy jismlar va kesimlar (3D)» simulyatori

Tayyor ssenariy — har qadamda o'qituvchi aytadigan gap, simulyator unga mos o'zgaradi. Sonlarni kod hisoblaydi.

  1. Kubda AB va D₁C₁ to'g'ri chiziqlari: parallel. Ular bir tekislikda yotadi va kesishmaydi.
  2. AB va BC: kesishadi, orasidagi burchak 90°.
  3. AB va CC₁: ayqash — bir tekislikda yotmaydi va kesishmaydi.
  4. Ayqash chiziqlar orasidagi burchak — 90°, masofa (umumiy perpendikulyar BC) — 4.
  5. Yoq diagonallari A₁B va B₁C: ayqash, burchak 60°.

Namuna misollar (javoblari bilan)

Misollar va javoblar kod bilan hisoblangan. DarsPilot'da har dars uchun shunday misollardan uch darajali ishchi varaq (PDF) va doska rejasi tayyorlanadi.

  1. ABCDA₁B₁C₁D₁ kubda AB va CC₁ to'g'ri chiziqlarning o'zaro joylashuvini aniqlang.
    Javob

    ayqash
    Yechim: CC₁ to'g'ri chiziq ABC tekislikni AB da yotmaydigan C nuqtada kesib o'tadi — ayqashlik alomati

  2. ABCDA₁B₁C₁D₁ kubda AA₁ va CC₁ to'g'ri chiziqlarning o'zaro joylashuvini aniqlang.
    Javob

    parallel
    Yechim: AA₁ ∥ BB₁ va BB₁ ∥ CC₁ (yon qirralar), demak AA₁ ∥ CC₁

  3. ABCDA₁B₁C₁D₁ kubda A₁C₁ va BD to'g'ri chiziqlarning o'zaro joylashuvini aniqlang.
    Javob

    ayqash
    Yechim: BD to'g'ri chiziq AA₁C₁ tekislikni A₁C₁ da yotmaydigan nuqtada (ABCD markazida) kesib o'tadi — ayqashlik alomati

  4. ABCDA₁B₁C₁D₁ kubda AD₁ va BC₁ to'g'ri chiziqlarning o'zaro joylashuvini aniqlang.
    Javob

    parallel
    Yechim: AB ∥ D₁C₁ va AB = D₁C₁, demak ABC₁D₁ — parallelogramm, AD₁ va BC₁ uning qarama-qarshi tomonlari

Tipik xatolar va ularni tuzatish

Fazoda to'g'ri chiziq va tekisliklarning o'zaro joylashuvini (parallel, kesishuvchi, ayqash), aksiomalarni yoki ko'pyoq elementlarini adashtiryaptiKub modeli (yoki karton quti) bilan ishlash: bitta qirrani ko'rsatib, unga parallel, kesishuvchi va ayqash qirralarni rang bilan belgilash; «bir tekislikda yotadimi?» savolini har juftga berish.
Kombinatorikada qo'shish va ko'paytirish qoidalarini (yoki tartib muhimligini) adashtiryaptiTanlov daraxtini chizish: “va” — ko'paytiramiz, “yoki” — qo'shamiz; tartib muhimmi — alohida so'rash.

«Fazoda to'g'ri chiziq va tekisliklarning parallelligi» bobidagi mavzular

← 10-sinf geometriya: barcha mavzular

Shu mavzu bo'yicha darsni bir necha daqiqada tayyorlang

DarsPilot sinfingiz natijalariga moslangan dars ssenariysi, doska rejasi va uch darajali ishchi varaqni tuzadi, qog'ozli testni telefon suratidan tekshiradi. Ro'yxatdan o'tish bepul.