Bepul boshlash

10-sinf geometriya · 3-bob: Fazoda to'g'ri chiziq va tekisliklarning parallelligi · 2-chorak

Fazoda to'g'ri chiziq va tekisliklarning o'zaro joylashuvi

10-sinf geometriya darsi uchun tayyor material: 45 daqiqalik dars ishlanmasi tuzilmasi va interfaol metodlar, «Fazoviy jismlar va kesimlar (3D)» simulyatori bilan qadamma-qadam tushuntirish, javobli misollar va tipik xatolar.

Darslik: Geometriya 10, Z.R. Babayeva va boshq., 2022 (yangi nashr) — 98-bet

Asosiy formulalar

Pastdagi misollarda shu formulalar bilan yechim yo'li ko'rsatilgan.

Dars ishlanmasi: 45 daqiqalik tuzilma

Dars rejasi (konspekt) uchun tayyor tuzilma: DarsPilot dars ssenariysi shu bosqichlar bo'yicha quriladi; metodlar sinf natijalari va xonadagi jihozlarga (proyektor, elektron doska) qarab tanlanadi.

2 daq
Tashkiliy qism va motivatsiya“Nimasi ortiqcha?” — 4 ob'ektdan birini ortiqcha deb asoslash
5 daq
O'tgan mavzuni takrorlashOldingi mavzu «Ayqash to'g'ri chiziqlar»: Xatoni top — ataylab xato qilingan yechimdagi xatoni topish
3 daq
Uy vazifasini tekshirishJuftlikda o'zaro tekshirish — kalit masala bo'yicha juftliklar bir-birini tekshiradi
4 daq
Yangi mavzuga kirish va maqsadAqliy hujum — g'oyalarni tanqidsiz yig'ish → guruhlash → tanlash
12 daq
Yangi mavzuni birga o'rganish«Fazoviy jismlar va kesimlar (3D)» simulyatori ekranda qadamma-qadam (pastdagi tushuntirish), so'ng O'yla — juftlash — bo'lish
13 daq
Mustahkamlash: yakka va juftlikdaDarajali mashqlar (tayanch → asosiy → ilg'or), Venn diagrammasi — ikki tushuncha yoki yechim usulini solishtirish
4 daq
Tezkor tekshiruv (qog'ozsiz)Chiqish chiptasi — dars oxirida 1–3 savol
2 daq
Refleksiya va uy vazifasiBBB (Bilaman–Bilishni xohlayman–Bilib oldim) — 3 ustunli jadval: boshida 2 ustun, oxirida 3-ustun. Uy vazifasi: darslik, 98-bet

Bu mavzu bo'yicha DarsPilot'da bosqichli diagnostik varaq tayyor: bitta masala 7 savolga bo'lingan (tushunish → model → hisoblash → talqin), har o'quvchiga darajasiga mos variant, qog'ozli javoblar telefon suratidan avtomatik tekshiriladi.

Doskada tushuntirish: «Fazoviy jismlar va kesimlar (3D)» simulyatori

Tayyor ssenariy — har qadamda o'qituvchi aytadigan gap, simulyator unga mos o'zgaradi. Sonlarni kod hisoblaydi.

  1. A₁B₁ to'g'ri chizig'i va (ABC) tekisligi: tekislikka parallel — tekislikdagi AB ga parallel.
  2. AC va (ABC): tekislikda yotadi.
  3. AA₁ va (ABC): tekislikka perpendikulyar.
  4. Diagonal A₁C tekislikni kesib o'tadi: burchak ≈ 35,3°.
  5. Endi ikki tekislik: (ABC) va (A₁B₁C₁) — parallel.
  6. (ABC) va (ABB₁) tekisliklari: perpendikulyar, burchak 90°.

Namuna misollar (javoblari bilan)

Misollar va javoblar kod bilan hisoblangan. DarsPilot'da har dars uchun shunday misollardan uch darajali ishchi varaq (PDF) va doska rejasi tayyorlanadi.

  1. ABCDA₁B₁C₁D₁ kubda C₁D₁ to'g'ri chiziq va ABB₁ tekislikning o'zaro joylashuvini aniqlang.
    Javob

    parallel
    Yechim: C₁D₁ ∥ AB, AB esa ABB₁ tekislikda yotadi

  2. ABCDA₁B₁C₁D₁ kubda BD to'g'ri chiziq va ABC tekislikning o'zaro joylashuvini aniqlang.
    Javob

    tekislikda yotadi
    Yechim: B va D nuqtalar ABC tekislikda yotadi, demak BD ham unda yotadi

  3. ABCDA₁B₁C₁D₁ kubda AA₁ to'g'ri chiziq va ABC tekislikning o'zaro joylashuvini aniqlang.
    Javob

    kesishadi (A nuqtada)
    Yechim: AA₁ ning A nuqtasi ABC tekislikda, A₁ nuqtasi esa undan tashqarida

  4. ABCDA₁B₁C₁D₁ kubda B₁D to'g'ri chiziq va AA₁D₁ tekislikning o'zaro joylashuvini aniqlang.
    Javob

    kesishadi (D nuqtada)
    Yechim: D nuqta AA₁D₁ tekislikda yotadi, B₁ esa undan tashqarida

Tipik xatolar va ularni tuzatish

Fazoda to'g'ri chiziq va tekisliklarning o'zaro joylashuvini (parallel, kesishuvchi, ayqash), aksiomalarni yoki ko'pyoq elementlarini adashtiryaptiKub modeli (yoki karton quti) bilan ishlash: bitta qirrani ko'rsatib, unga parallel, kesishuvchi va ayqash qirralarni rang bilan belgilash; «bir tekislikda yotadimi?» savolini har juftga berish.
Kombinatorikada qo'shish va ko'paytirish qoidalarini (yoki tartib muhimligini) adashtiryaptiTanlov daraxtini chizish: “va” — ko'paytiramiz, “yoki” — qo'shamiz; tartib muhimmi — alohida so'rash.

«Fazoda to'g'ri chiziq va tekisliklarning parallelligi» bobidagi mavzular

← 10-sinf geometriya: barcha mavzular

Shu mavzu bo'yicha darsni bir necha daqiqada tayyorlang

DarsPilot sinfingiz natijalariga moslangan dars ssenariysi, doska rejasi va uch darajali ishchi varaqni tuzadi, qog'ozli testni telefon suratidan tekshiradi. Ro'yxatdan o'tish bepul.