11-sinf algebra · 2-bob: Boshlang'ich funksiya va integral · 2-chorak
Boshlang'ich funksiya va aniqmas integral tushunchalari
11-sinf algebra darsi uchun tayyor material: 45 daqiqalik dars ishlanmasi tuzilmasi va interfaol metodlar, «Integral» simulyatori bilan qadamma-qadam tushuntirish, javobli misollar va tipik xatolar.
Darslik: Matematika 11 (I–II qism). Algebra va analiz asoslari: M.A. Mirzaahmedov, Sh.N. Ismailov, A.Q. Amanov, 2018 — I qism, 79-bet
Asosiy formulalar
- Boshlang'ich funksiyaF′(x) = f(x); barcha boshlang'ich funksiyalar F(x) + C
Pastdagi misollarda shu formulalar bilan yechim yo'li ko'rsatilgan.
Dars ishlanmasi: 45 daqiqalik tuzilma
Dars rejasi (konspekt) uchun tayyor tuzilma: DarsPilot dars ssenariysi shu bosqichlar bo'yicha quriladi; metodlar sinf natijalari va xonadagi jihozlarga (proyektor, elektron doska) qarab tanlanadi.
Bu mavzu bo'yicha DarsPilot'da bosqichli diagnostik varaq tayyor: bitta masala 7 savolga bo'lingan (tushunish → model → hisoblash → talqin), har o'quvchiga darajasiga mos variant, qog'ozli javoblar telefon suratidan avtomatik tekshiriladi.
Doskada tushuntirish: «Integral» simulyatori
Tayyor ssenariy — har qadamda o'qituvchi aytadigan gap, simulyator unga mos o'zgaradi. Sonlarni kod hisoblaydi. Shu mavzuga yana: Funksiya grafigi.
- f(x) = x². Hosilasi f ga teng funksiya — boshlang'ich: F(x) = x³/3.
- C = 2: F(x) = x³/3 + 2 — grafik yuqoriga siljidi, hosilasi esa o'sha.
- C = −2: F(x) = x³/3 − 2. Hamma boshlang'ichlar: F(x) = x³/3 + C — aniqmas integral.
- Bir x da hamma egri chiziqlarga urinmalar parallel: qiyalik f(x) ga teng.
- f(x) = cos x → F(x) = sin x + C.
Namuna misollar (javoblari bilan)
Misollar va javoblar kod bilan hisoblangan. DarsPilot'da har dars uchun shunday misollardan uch darajali ishchi varaq (PDF) va doska rejasi tayyorlanadi.
- f(x) = sin x funksiyaning grafigi M(0; 1) nuqtadan o'tadigan boshlang'ich funksiyasini toping.
Javob
F(x) = −cos x + 2
Yechim: F(x) = −cos x + C, F(0) = −1 + C = 1 → C = 2 - f(x) = cos x funksiyaning grafigi M(0; 2) nuqtadan o'tadigan boshlang'ich funksiyasini toping.
Javob
F(x) = sin x + 2
Yechim: F(x) = sin x + C, F(0) = 0 + C = 2 → C = 2 - f(x) = 2x + 1 funksiyaning grafigi M(2; 5) nuqtadan o'tadigan boshlang'ich funksiyasini toping.
Javob
F(x) = x² + x − 1
Yechim: F(x) = x² + x + C, F(2) = 5 → C = −1 - f(x) = 3x² funksiyaning grafigi M(1; 4) nuqtadan o'tadigan boshlang'ich funksiyasini toping.
Javob
F(x) = x³ + 3
Yechim: F(x) = x³ + C, F(1) = 4 → C = 3
Tipik xatolar va ularni tuzatish
«Boshlang'ich funksiya va integral» bobidagi mavzular
Shu mavzu bo'yicha darsni bir necha daqiqada tayyorlang
DarsPilot sinfingiz natijalariga moslangan dars ssenariysi, doska rejasi va uch darajali ishchi varaqni tuzadi, qog'ozli testni telefon suratidan tekshiradi. Ro'yxatdan o'tish bepul.